Strefa klienta
Pomoc

Czy można ustanowić służebność tylko na rzeczy cudzej?


Pytanie:

Mam zamiar zakupić działkę budowlaną jednak obawiam się, iż w przyszłości mogę mieć problem z drogą dojazdową do niej. Aktualnie jest trzech współwłaścicieli tej drogi. Jednym ze współwłaścicieli drogi jest właściciel działki, którą chcę kupić. Kupując działkę mam zamiar wykupić część tego udziału (drogi dojazdowej) – czy to wystarczy do nieograniczonego z niej korzystania czy też, musze uzyskać pisemne pozwolenia pozostałych współwłaścicieli drogi. W jaki sposób w przypadku ewentualnego zakupu tej działki zagwarantować sobie swobodny, przez nikogo nieograniczony dojazd do niej. Czy problem ten będzie rozwiązany, jeżeli w akcie notarialnym zakupu działki znajdzie się zapis mówiący o tym, że ustanawia się bezpłatnie na rzecz każdego właściciela przedmiotowej działki służebność gruntową drogi koniecznej, polegającej na prawie przejścia i przejazdu tą właśnie drogą? Proszę o doradę, jakie czynności musze podjąć, aby osiągnąć zamierzony rezultat.

Odpowiedź:

Przepis art. 5 ust. 2 pkt l prawa budowlanego wymaga, aby obiekt budowlany był projektowany tak, aby zapewniony był dostęp do drogi publicznej. Definicja dostępu do drogi publicznej, zawarta została w art. 2 pkt 14 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, zgodnie z którym dostępem do drogi publicznej jest: - bezpośredni dostęp do tej drogi albo - dostęp do niej przez drogę wewnętrzną lub - przez ustanowienie odpowiedniej służebności drogowej. W przedmiotowej sprawie warunek ten jest spełniony - jeśli tylko prywatna droga, której ma Pan być współwłaścicielem ma dostęp do drogi publicznej. W naszej ocenie wystarczające jest prawo współwłasności drogi. Nie ma potrzeby ustanawianie dodatkowo służebności. Pozostali współwłaściciele drogi nie mogą utrudniać Panu korzystanie z niej. Zgodnie z art. 206 kodeksu cywilnego „Każdy ze współwłaścicieli jest uprawniony do współposiadania rzeczy wspólnej oraz do korzystania z niej w takim zakresie, jaki daje się pogodzić ze współposiadaniem i korzystaniem z rzeczy przez pozostałych współwłaścicieli”. Trzeba tu zaznaczyć, że ustanowienie służebności jest możliwe – stwierdzono to w postanowieniu Sądu Najwyższego z 20 października 2005 r. (syg. akt IV CK 65/05), który uznał, że „Nieruchomość można obciążyć służebnością gruntową także w sytuacji, w której jej współwłaścicielem jest właściciel nieruchomości władnącej”. W uzasadnieniu stwierdzono, że „Trudno zgodzić się z poglądem, że istnieje w prawie cywilnym fundamentalna zasada zgodnie z którą ograniczone prawo rzeczowe może być ustanowione jedynie na rzeczy cudzej (…)Przepis art. 285 § 1 k.c. stanowi, że nieruchomość można obciążyć służebnością gruntową na rzecz właściciela innej nieruchomości. Przy porównaniu treści tego przepisu z art. 247 k.c., zgodnie z którym ograniczone prawo rzeczowe wygasa, jeżeli ten, komu także prawo przysługuje nabędzie własność rzeczy obciążonej, nasuwa się wniosek, że w obecnie obowiązującym stanie prawnym właściciel dwóch nieruchomości nie może obciążyć jednej z nich służebnością na rzecz drugiej. Inaczej ma się rzecz, gdy właściciel nieruchomości ma tylko udział we własności innej nieruchomości. W takim wypadku nie ma ustawowych przeszkód do obciążenia tej innej nieruchomości służebnością gruntową na rzecz właściciela. Służebności gruntowej nie ustanawia się przecież na udziale, ale na nieruchomości. Także, jeżeli właściciel nieruchomości władnącej nabędzie udział we własności nieruchomości obciążonej nie następuje konfuzja w rozumieniu art. 247 k.c. i wygaśnięcie służebności”. Zatem możliwe jest ustanowienie służebności na nieruchomości stanowiącej współwłasność, gdzie udział przysługuje właścicielowi nieruchomości władnącej. W naszej ocenie jednak w przedmiotowej sprawie nie ma potrzebny ustanawiania służebności. Podstawa prawna: - ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2003 r., nr 80, poz. 717 z zm.) - ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity z póź. zm. Dz. U. z 2003 r., nr 207, poz. 2016); - ustawa z dnia 18 maja 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. z 1964 r. Nr 16 poz. 93 ze zm. JM

Hasła:

służebność

Data odpowiedzi:

25-04-2007r.

Działy prawa:

Cywilne

Numer porady:

133435

Podobne: