Strefa klienta
Pomoc

Przepisy regulujące wytwarzanie alkoholu


Pytanie:

Jakie są regulacje prawne dotyczące produkcji alkoholu? Czy mogę wytwarzać alkohol w domu do własnego użytku? Czy mogę wytwarzać alkohol do sprzedaży regionalnej (małe ilości), ile procent itp. ? Jakie są wymagane pozwolenia, akcyzy, itp.?

Odpowiedź:

Regulacje dotyczące wyrobów alkoholu zawarte są głównie w ustawie z dnia z dnia 13 września 2002 r. „o napojach spirytusowych” oraz w ustawie z dnia 2 marca 2001r. „o wyrobie alkoholu etylowego oraz wytwarzaniu wyrobów tytoniowych”. Teksty ustaw są dostępne na stronach:
http://www.polskieustawy.com/print.php?actid=1567&lang=&adate=20100629
http://www.polskieustawy.com/print.php?actid=296&lang=&adate=20100629
Legalna produkcja alkoholu jest dozwolona tylko przez przedsiębiorcę, który został wpisany do rejestru podmiotów wykonujących działalność w zakresie wyrobu lub rozlewu napojów spirytusowych albo do rejestru podmiotów wykonujących działalność w zakresie wyrobu i przetwarzania alkoholu etylowego . Organem prowadzącym rejestr jest minister właściwy do spraw rynków rolnych.
Przedsiębiorca wykonujący działalność gospodarczą w zakresie wyrobu lub rozlewu napojów spirytusowych jest obowiązany spełniać następujące warunki:
1) wdrożyć system wewnętrznej kontroli wyrobu lub rozlewu napojów spirytusowych, obejmujący w szczególności określenie:
a) częstotliwości i sposobu pobierania próbek do badań jakościowych,
b) metody badań,
c) sposobu postępowania z napojami spirytusowymi nieodpowiadającymi wymaganiom jakościowym;
2) dysponować planem zakładu obejmującym w szczególności pomieszczenia produkcyjne, magazynowe, socjalne i sanitarne, z zaznaczeniem:
a) linii technologicznych,
b) dróg przemieszczania surowców i produktów gotowych,
c) stanowisk pracy;
3) wyznaczyć osobę odpowiedzialną za kontrolę jakości napojów spirytusowych.

Obiekty budowlane i urządzenia techniczne przeznaczone do wykonywania działalności gospodarczej w zakresie wyrobu lub rozlewu napojów spirytusowych, powinny spełniać wymagania określone w przepisach o ochronie przeciwpożarowej, sanitarnych i o ochronie środowiska.

Działalność gospodarczą w zakresie wyrobu lub rozlewu napojów spirytusowych może wykonywać przedsiębiorca:
1) posiadający tytuł prawny do obiektów budowlanych, w których ma być wykonywana działalność;
2) niekarany za przestępstwa przeciwko mieniu i wiarygodności dokumentów, a w przypadku przedsiębiorcy będącego osobą prawną - którego członek zarządu nie był karany za przestępstwa przeciwko mieniu i wiarygodności dokumentów.
Trzeba tu zaznaczyć, że produkcja wyrobów zawierających alkohol etylowy „na własny użytek”, w domu jest nielegalna i stanowi przestępstwo określone w art. art. 12a ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2001 roku o wyrobie alkoholu etylowego oraz wytwarzaniu wyrobów tytoniowych, co podkreślił Sąd Najwyższy w swojej uchwale z dnia 30 listopada 2004 roku (sygn. akt I KZP 23/04).
Wysuwane są postulany zmiany przepisów, aby możliwa była łatwiejszy był wyrób niewielkich ilości „lokalnych” alkoholi, tak jak to ma miejsce w niektórych krajach Unii Europejskiej:
http://www.portalspozywczy.pl/inne/alkohole/wiadomosci/na-podlasiu-chca-legalizacji-produkcji-i-sprzedazy-samogonu,27132.html
http://wyborcza.pl/1,76842,7063605,Daje_krzepe__krasi_lica_nielegalna_sliwowica.html
Tego rodzaju plany „uproszczenia” produkcji alkoholu nie zostały na tyle dużego poparcie, aby doprowadzić do nowelizacji przepisów  – z pewnym wyjątkiem w zakresie produkcji wina gronowego przez rolników mających własne uprawy win gronowych.
W stosunku do produkcji win zastosowanie ma tu ustawa z dnia 22 stycznia 2004 r. „o wyrobie i rozlewie wyrobów winiarskich, obrocie tymi wyrobami i organizacji rynku wina”. Tekst ustawy zamieszczony jest na stronie:
http://www.polskieustawy.com/print.php?actid=2124&lang=&adate=20100629
W art. 1 ust.2 zaznaczono, że przepisów tej ustawy nie stosuje się do wyrobów winiarskich wytworzonych domowym sposobem na własny użytek i nieprzeznaczonych do obrotu, wyłączając w ten sposób również zastosowanie zawartego w tej ustawie przepisu karnego do takich sytuacji. Zatem produkcja „domowego” wina jest dopuszczalna, ale nie można go sprzedawać.
Co do zasady działalność gospodarcza w zakresie wyrobu lub rozlewu wyrobów winiarskich jest działalnością regulowaną w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej i wymaga uzyskania wpisu do rejestru przedsiębiorców wykonujących działalność w zakresie wyrobu lub rozlewu wyrobów winiarskich. Organem prowadzącym rejestr jest minister właściwy do spraw rynków rolnych. Wymóg uzyskania wpisu do rejestru nie dotyczy podmiotów, które wyrabiają wyłącznie wino gronowe uzyskane z winogron pochodzących z upraw własnych.
 
Przedsiębiorca wykonujący działalność gospodarczą w zakresie wyrobu lub rozlewu wyrobów winiarskich oraz podmiot, jest obowiązany spełniać następujące warunki:
1) wdrożyć system wewnętrznej kontroli wyrobu lub rozlewu wyrobów winiarskich, obejmujący w szczególności określenie:
a) częstotliwości i sposobu pobierania próbek do badań jakościowych,
b) metody badań,
c) sposobu postępowania z wyrobami winiarskimi nieodpowiadającymi wymaganiom jakościowym;
2) dysponować planem zakładu obejmującym w szczególności pomieszczenia produkcyjne, magazynowe, socjalne i sanitarne, z zaznaczeniem:
a) linii technologicznych,
b) dróg przemieszczania surowców i produktów gotowych,
c) stanowisk pracy;
3) wyznaczyć osobę odpowiedzialną za kontrolę jakości wyrobów winiarskich;
4) dysponować obiektami budowlanymi wyposażonymi w:
a) zbiorniki do magazynowania i przechowywania wyrobów winiarskich, których całkowita pojemność technologiczna wynosi co najmniej 50 % miesięcznej wielkości wyrobu wyrobów winiarskich gronowych lub 75 % miesięcznej wielkości wyrobu fermentowanych napojów winiarskich, a w przypadku rozlewu wyrobów winiarskich pojemność technologiczna zbiorników powinna wynosić co najmniej 25 % miesięcznej wielkości rozlewu,
b) urządzenia filtracyjne zapewniające uzyskanie wymaganej klarowności wyrobu,
c) urządzenia do przygotowania opakowań jednostkowych, w szczególności urządzenia do ich mycia i dezynfekcji,
d) urządzenia do napełniania opakowań jednostkowych,
e) urządzenia laboratoryjne umożliwiające przeprowadzenie analiz fizykochemicznych wyrabianych i rozlewanych wyrobów;
5) zapewnić, aby obiekty budowlane i urządzenia techniczne przeznaczone do wykonywania działalności gospodarczej w tym zakresie spełniały wymagania określone w przepisach o ochronie przeciwpożarowej, sanitarnych i o ochronie środowiska.

Działalność gospodarczą w zakresie wyrobu lub rozlewu wyrobów winiarskich może wykonywać przedsiębiorca:
1) posiadający tytuł prawny do obiektów budowlanych, w których ma być wykonywana działalność;
2) niekarany za przestępstwa przeciwko mieniu i wiarygodności dokumentów, a w przypadku przedsiębiorcy będącego osobą prawną - którego członek zarządu nie był karany za przestępstwa przeciwko mieniu i wiarygodności dokumentów.
 
Nieco łagodniejsze wymogi przewidziane są dla wytwórcy win gronowych produkowanych z winogron w własnej uprawy – ale pod warunkiem, że taki producent jest zwolniony z produkcji wina w składzie podatkowym. Producent wina gronowego jest obowiązany spełniać następujące warunki:
1) opracować w formie pisemnej oraz wdrożyć system kontroli wewnętrznej wyrobu i rozlewu wina gronowego, obejmujący określenie:
a) częstotliwości i sposobu pobierania próbek jakościowych,
b) metod badań,
c) sposobu postępowania z winami gronowymi nieodpowiadającymi wymaganiom jakościowym,
d) zabezpieczania i usuwania odpadów powstających podczas produkcji;
2) wyznaczyć osobę odpowiedzialną za kontrolę jakości wyrabianego i rozlewanego wina gronowego.

Wyrób i rozlew wina gronowego uzyskanego z winogron pochodzących z upraw własnych z przeznaczeniem do obrotu może wykonywać podmiot:
1) posiadający tytuł prawny do obiektów budowlanych, w których jest prowadzony wyrób wina lub moszczu gronowego;
2) niekarany za przestępstwa przeciwko mieniu i wiarygodności dokumentów, a w przypadku podmiotu będącego osobą prawną - którego członek zarządu nie był karany za przestępstwa przeciwko mieniu i wiarygodności dokumentów.
 
Trzeba tu jeszcze zaznaczyć, że osoba która chciałaby wytwarzać alkohol powinna uzyskać zezwolenie na organów podatkowych na prowadzenie składu podatkowego, ponieważ wyrób towarów akcyzowych (w tym alkoholu) może odbywać się tylko w takim składzie. Skład podatkowy to miejsce podlegające szczególnemu nadzorowi na podstawie przepisów o służbie celnej, w którym wyroby akcyzowe zharmonizowane są objęte procedurą zawieszenia poboru akcyzy i mogą być poddane czynnościom zgodnie z ustalonymi warunkami. Z uwagi na korzyści podatkowe, skład podatkowy podlega szczególnej reglamentacji, a jego prowadzenie możliwe jest wyłącznie w oparciu o zezwolenie.
Zgodnie z art. 47 ustawy o podatku akcyzowym produkcja wyrobów akcyzowych określonych w załączniku nr 2 do ustawy oraz wyrobów akcyzowych innych niż określone w załączniku nr 2 do ustawy, objętych stawką akcyzy inną niż stawka zerowa, może odbywać się wyłącznie w składzie podatkowym, z wyłączeniem produkcji:
1) wyrobów akcyzowych, z wykorzystaniem wyłącznie wyrobów akcyzowych, od których akcyza została zapłacona w wysokości równej lub wyższej od kwoty akcyzy przypadającej do zapłaty od wyprodukowanych wyrobów akcyzowych;
2) mniej niż 1000 hektolitrów w ciągu roku kalendarzowego, win gronowych uzyskanych z winogron pochodzących z upraw własnych, o których mowa w art. 16 ust. 3 ustawy z dnia 22 stycznia 2004 r. o wyrobie i rozlewie wyrobów winiarskich, obrocie tymi wyrobami i organizacji rynku wina;
3) piwa, wina i napojów fermentowanych, wytwarzanych domowym sposobem przez osoby fizyczne na własny użytek i nieprzeznaczonych do sprzedaży;
4) mniej niż 10 hektolitrów w ciągu roku kalendarzowego, alkoholu etylowego, dokonywanej przez gorzelnie prawnie i ekonomicznie niezależne od wszelkich innych gorzelni oraz niedziałające na podstawie licencji uzyskanej od innego podmiotu;
5) wyrobów akcyzowych, od których została zapłacona przedpłata akcyzy;
6) energii elektrycznej.
 
 

Hasła:

alkohol, podatek akcyzowy, akcyza, porady prawne

Data odpowiedzi:

07-07-2010r.

Działy prawa:

Administracyjne Cywilne Karne

Numer porady:

231025

Podobne: