Podwyższenie kapitału zakładowego – podstawa opodatkowania.


Autor: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu

Sygnatura: ILPB2/436-32/09-4/MK

Hasła tematyczne: kapitał zakładowy, konwersja wierzytelności, podstawa opodatkowania, podwyższenie kapitału zakładowego, wierzytelność

Kategoria: Podatek od czynności cywilnoprawnych –> Przedmiot opodatkowania

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, reprezentowanej przez radcę prawnego, przedstawione we wniosku z dnia 19 lutego 2009 r. (data wpływu 2 marca 2009 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie przedmiotu opodatkowania – jest prawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 2 marca 2009 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnej w zakresie przedmiotu opodatkowania. W związku ze stwierdzeniem braków formalnych, pismem z dnia 8 maja 2009 r. nr ILPB3/423-170/09-2/DS, ILPB2/436-32/09-2/MK, Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów wezwał Wnioskodawcę do uzupełnienia braków formalnych wniosku. Powyższe zostało uzupełnione w dniu 19 maja 2009 r. (data wpływu do Biura Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie 21 maja 2009 r.).

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawca jest polską spółką z o.o. w której 100% udziałów posiada Spółka X – spółka z ograniczoną odpowiedzialnością prawa niemieckiego z siedzibą w N. Wnioskodawca z tytułu szeregu dostaw maszyn do Polski jest zobowiązany do zapłaty szeregu należności wobec innej spółki niemieckiej (Spółki Y).

Suma tych zobowiązań Wnioskodawcy (kwota główna) na dzień 31 grudnia 2008 r. wynosi 2.896.985,71 Euro. Wszystkie zobowiązania są wymagalne, są one wyrażone w Euro. Spółka Y – wierzyciel Wnioskodawcy jest spółką prawa niemieckiego należącą do niemieckiej grupy kapitałowej Z, do której należy również jedyny wspólnik Wnioskodawcy Spółka X.

Z uwagi na trudną sytuację finansową, Wnioskodawca w chwili obecnej nie jest w stanie wierzycielowi tych zobowiązań spłacić. Wspólnik Wnioskodawcy – Spółka X – postanowił poprawić stopień wypłacalności Spółki Wnioskodawcy. Zamierza do tego wykorzystać tzw. mechanizm konwersji wierzytelności wobec Wnioskodawcy na udziały w podwyższonym kapitale zakładowym. Dlatego wspólnik zamierza kupić od Spółki Y część wierzytelności przysługujących tej spółce wobec Wnioskodawcy o nominalnej wartości 500.000 Euro.

Za przelew tych wierzytelności o nominalnej wartości 500.000 Euro Spółka X zamierza zapłacić Spółce Y uzgodnioną cenę w wysokości 140.418,78 Euro, czyli cenę niższą od ich wartości nominalnej. Cena ta jest o tyle uzasadniona, że dłużnik – Wnioskodawca – nie ma w tej chwili możliwości finansowych spłaty tych zobowiązań, stąd jest ona niższa niż wartość nominalna kupowanych wierzytelności.

Następnie Spółka X jako jedyny wspólnik Wnioskodawcy zamierza powziąć na Nadzwyczajnym Zgromadzeniu Wspólników uchwałę o podwyższeniu kapitału zakładowego Wnioskodawcy o równowartość 140.418,78 Euro.

Oczywiście będzie to kwota wyrażona w złotych polskich w wysokości podzielnej przez 100 PLN – bo tyle wynosi wartość pojedynczego udziału.

Tym samym, nowe udziały obejmie w całości dotychczasowy wspólnik – Spółka X. Udziały w podwyższonym kapitale zakładowym zostaną przez wspólnika Wnioskodawcy pokryte poprzez wniesienie wkładu niepieniężnego – aportu w postaci zakupionych przez niego od Spółki Y za kwotę 140.418,78 Euro i wymagalnych wobec Wnioskodawcy wierzytelności.

Co ważne, wartość tego aportu zostanie w uchwale o podwyższeniu określona na wyrażoną w PLN równowartość 140.418,78 Euro. Będzie to o tyle uzasadnione, że Spółka X za taką kwotę wcześniej kupiła od Spółki Y wskazane wierzytelności.

W wyniku tej operacji, wspólnik obejmie udziały o wartości odpowiadającej cenie, jaką zapłacił za nabyte wierzytelności.

Jeśli chodzi o skutki tej transakcji dla Wnioskodawcy, to de facto Wnioskodawca otrzyma aport w postaci wierzytelności o nominalnej wartości 500.000 Euro w zamian za wyemitowane przez siebie udziały o wartości nominalnej równej 140.418,78 Euro.

Mając na uwadze fakt, iż Wnioskodawca jest dłużnikiem z tytułu wnoszonej przez wspólnika aportem wierzytelności, to wierzytelność i dług zejdą się w jednym podmiocie, co doprowadzi to do tzw. konfuzji i wygaśnięcia zobowiązań wobec wspólnika Wnioskodawcy o nominalnej wartości 500.000 Euro. Taki skutek wyniknie z art. 453 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.).

Z rachunkowego punktu widzenia, skutkiem opisanej wyżej konwersji wierzytelności jako aportu na kapitał zakładowy, będzie zanik wkładu niepieniężnego – wierzytelności. Będziemy mieli do czynienia z przeksięgowaniem pasywów, gdyż wierzytelność Wnioskodawcy wobec wspólnika, która była dotychczas zapisana jako zobowiązania krótkoterminowe, przejdzie teraz do pozycji kapitału podstawowego.

Poprzez konwersję dojdzie do redukcji ogólnej kwoty już wymagalnych zobowiązań Wnioskodawcy. Konwersja wierzytelności spowoduje podwyższenie kapitału zakładowego kosztem zobowiązań, co przywróci wypłacalność Spółki i normalne jej funkcjonowanie.

W uzupełnieniu wniosku z dnia 18 maja 2009 r. (data wpływu 21 maja 2009 r.), Wnioskodawca wskazuje i wyjaśnia bez włączania tej kwestii do treści zadanych pytań, że zamierza przekazać nadwyżkę ponad wartość nominalną nowych udziałów, a kwotą wierzytelności przeznaczoną na kapitał, przeznaczyć na kapitał zapasowy Spółki. Jest to zgodne z art. 154 § 3 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U. Nr 94, poz. 1037 ze zm.), zgodnie z którym „udziały nie mogą być obejmowane poniżej ich wartości nominalnej. Jeżeli udział jest obejmowany po cenie wyższej od wartości nominalnej, nadwyżkę przelewa się do kapitału zapasowego”.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie w podatku od czynności cywilnoprawnych.

Czy podstawą do opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych wskazanego wyżej podwyższenia kapitału zakładowego poprzez konwersję wierzytelności o nominalnej wartości 500.000 Euro, ale wycenionej przez wspólnika na równowartość kwoty 140.418,78 Euro będzie wartość wkładu tego niepieniężnego określona przez wspólnika na równowartość kwoty 140.418,78 Euro w uchwale o podwyższeniu kapitału zakładowego wyrażona w PLN przeliczonych według kursu średniego waluty EUR ustalonego przez NBP w dniu podjęcia uchwały…

Zdaniem Wnioskodawcy, podstawą do opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych opisanego w stanie faktycznym niniejszego wniosku podwyższenia kapitału zakładowego poprzez konwersję wierzytelności o nominalnej wartości 500.000 Euro, ale wycenionej przez wspólnika na równowartość kwoty 140.418,78 Euro będzie wartość wkładu tego niepieniężnego określona, przez wspólnika w uchwale o podwyższeniu kapitału zakładowego. Zgodnie z art. 6 ust 1 pkt 8 lit b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych przy wniesieniu lub podwyższeniu wkładów do spółki osobowej albo podwyższeniu kapitału zakładowego – podstawą opodatkowania zmian umowy spółki podatkiem od czynności cywilnoprawnych jest wartość, o którą podwyższono kapitał zakładowy. Ponieważ wartością tą będzie wyrażona w PLN równowartość kwoty 140.418,78 Euro, za którą to kwotę wspólnik nabył od podmiotu trzeciego wierzytelność w stosunku do Wnioskodawcy to tym samym ta kwota będzie podstawą opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Reasumując, podstawą do opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych opisanego w stanie faktycznym niniejszego wniosku podwyższenia kapitału zakładowego poprzez konwersję wierzytelności o nominalnej wartości 500.000 Euro, ale wycenionej przez wspólnika na równowartość kwoty 140.418,78 Euro będzie wartość tego wkładu niepieniężnego określona przez wspólnika w uchwale o podwyższeniu kapitału zakładowego.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. k) ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t.j. Dz. U. z 2007 r. Nr 68, poz. 450 z późn. zm.) podatkowi temu podlegają umowy spółki.

Na podstawie art. 1 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy podatkowi podlegają także – zmiany ww. umów, jeżeli powodują one podwyższenie podstawy opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych, z zastrzeżeniem ust. 3 pkt 4. Z kolei przez zmianę umowy spółki kapitałowej, zgodnie z art. 1 ust. 3 pkt 2 ww. ustawy, uważa się podwyższenie kapitału zakładowego z wkładów lub ze środków spółki oraz dopłaty. Stosownie do art. 3 ust. 1 pkt 2 oraz art. 4 pkt 9 ww. ustawy obowiązek podatkowy z zastrzeżeniem ust. 2, powstaje z chwilą podjęcia uchwały o podwyższeniu kapitału spółki mającej osobowość prawną i ciąży na spółce.

W myśl art. 6 ust. 1 pkt 8 lit b) ww. ustawy, podstawę opodatkowania stanowi przy umowie spółki przy wniesieniu lub podwyższeniu wkładów do spółki osobowej albo podwyższeniu kapitału zakładowego – wartość wkładów powiększających majątek spółki osobowej albo wartość, o którą podwyższono kapitał zakładowy. Stosownie do art. 7 ust. 1 pkt 9 ww. ustawy stawka podatku od umowy spółki wynosi 0,5%.

Z przedstawionego opisu zdarzenia przyszłego wynika, iż Spółka dokonała zakupu maszyn od Spółki Y, które to zakupy potwierdzone zostały fakturami wystawionymi przez tę spółkę. Jednakże, zobowiązania wynikające z tych faktur nie zostały przez Spółkę uregulowane. W takim stanie rzeczy, wspólnik Spółki (Spółka X) zamierza kupić od Spółki Y część przedmiotowych wierzytelności o wartości nominalnej 500.000 euro za cenę 140.418,17 euro. Następnie wspólnik podwyższy w Spółce kapitał zakładowy poprzez wniesienie wkładu niepieniężnego w postaci zakupionych wcześniej wierzytelności. Tym samym, dojdzie do konwersji (zamiany) wierzytelności na udziały, w związku z czym, zobowiązania Spółki o wartości nominalnej 500.000 Euro zostaną uregulowane.

Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych podlega wyłącznie podwyższenie kapitału zakładowego, natomiast nie są opodatkowane wkłady powodujące podwyższenie kapitału zapasowego. W konsekwencji stosownie do art. 6 ust. 1 pkt 8 lit b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, podstawę opodatkowania w przedmiotowej sprawie stanowić będzie wartość, o którą zostanie podwyższony kapitał zakładowy, tj. kwota wskazana w uchwale o podwyższeniu kapitału zakładowego spółki. Natomiast nadwyżka ponad wartość nominalną nowych udziałów, a kwotą wierzytelności przeznaczona na kapitał zapasowy Spółki nie będzie podlegała opodatkowaniu tym podatkiem.

Ponadto informuje się, że w dniu 28 maja 2009 r. wydano interpretację indywidualną w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych nr ILPB3/423-170/09-4/DS.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, ul. Ratajczaka 10/12, 61-815 Poznań po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.