Sygnatura:
6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne:
Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ:
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Data:
2010-04-21
Sąd:
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Treść wyniku:
Oddalono skargę
Sędziowie:
Joanna WojciechowskaNadzieja Karczmarczyk-Gawęcka /sprawozdawca/Zofia Przegalińska /przewodniczący/

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zofia Przegalińska, Sędziowie Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka (spr.), Sędzia WSA Joanna Wojciechowska, Protokolant Joanna Zienkowicz, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 8 września 2010 r. sprawy ze skargi K. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia […] nr […] w przedmiocie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę

Uzasadnienie wyroku

Prezydent Miasta Sz., występując w roli wierzyciela i organu egzekucyjnego, po uprzednim doręczeniu K. K. upomnienia z dnia […] r., Nr […], wystawił na zobowiązanego tytuł wykonawczy z dnia […] r. Nr […]. Tytułem tym objęto należności w łącznej kwocie […] zł z tytułu opłat dodatkowych za nieopłacony postój samochodu marki […] o nr rej. […] w strefie płatnego parkowania w okresie od 9 lutego 2004 r. do 10 sierpnia 2006 r., wraz z kosztami upomnienia w kwocie […] zł. Odpis wskazanego tytułu wykonawczego wraz z zawiadomieniem o zajęciu prawa majątkowego został doręczony zobowiązanemu w dniu 13 lipca 2009 r.K. K., pismem z dnia 14 lipca 2009 r., domagając się umorzenia prowadzonego postępowania egzekucyjnego, wniósł zarzuty, polegające na błędzie co do osoby zobowiązanego oraz braku uprzedniego doręczenia upomnienia.W uzasadnieniu zarzutów zobowiązany podał, że nie jest mu wiadomym, aby wobec jego osoby było prowadzone jakiekolwiek postępowanie, w wyniku którego zgromadzono by materiał dowodowy w sprawie pozwalający na wszczęcie postępowania egzekucyjnego wobec zobowiązanego. Nadmienił, że tytuły wykonawcze zostały skierowane przedwcześnie i w dodatku do osoby nie zobowiązanej do uiszczenia należności zawartych w tytułach, a spowodowane to zostało zaniechaniem przeprowadzenia przez wierzyciela postępowania wyjaśniającego w sprawie. Zobowiązany wskazał, że użytkownikiem pojazdu o nr rej. […] był P. H.y, zamieszkały w Ś. przy ul. […].Zobowiązany podkreślił, że o prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym dowiedział się od pracownika Banku […] O/Sz., z uwagi na zablokowanie wszelkich wypłaty z rachunku bankowego zobowiązanego, prowadzonego w związku z jego pozarolniczą działalnością gospodarczą. Na tej podstawie ustalił on w Urzędzie Miasta, że zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego zostało wystawione za nieopłacony postój. W aktach sprawy okazano zobowiązanemu wystawione upomnienia, których mu nie doręczono – z powodu nieobecności adresata. Tymczasem, w jego ocenie, zastępcze doręczenia upomnienia w trybie art. 44 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej zwanej: K.p.a., powoduje, że nie można skutecznie prowadzić postępowania egzekucyjnego.Prezydent Miasta Sz., postanowieniem z dnia […] r., Nr […], wydanym na podstawie art. 34 § 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.), dalej zwanej: u.p.e.a., uznał, że zgłoszone w piśmie z dnia 14 lipca 2009 r. zarzuty są nieuzasadnione.W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ egzekucyjny wyjaśnił, że obowiązek wniesienia opłaty dodatkowej za nieopłacony postój w strefie płatnego parkowania wynika z mocy samego prawa. Ponadto, powołując się na treść art. 13 ust. 1 i 13f ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2000 r. Nr 71, poz. 838 ze zm.), organ ten stwierdził, że termin do wykonania przez zobowiązanego obowiązku uiszczenia opłaty dodatkowej upłynął najpóźniej w dniu stwierdzenia przez pełniących swoje obowiązki inspektorów obecności samochodu na obszarze strefy płatnego parkowania bez dowodu uiszczenia opłaty parkingowej.Odnosząc się do zarzutu błędu co do osoby zobowiązanego organ egzekucyjny stwierdził, że zarzut ten dotyczy kontroli formalnej tożsamości osoby, co do której prowadzi się egzekucję. Powołując się na orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 grudnia 1998 r. o sygn. akt III SA 1418/97, organ ten wskazał, że zobowiązany, zamieszkały w Sz. przy ul. […], był właścicielem pojazdu marki […] nr rej. […] w okresie wskazanym w tytule wykonawczym, wobec czego nie zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego. Stwierdził również, że pomimo wezwania z dnia 7 sierpnia 2009 r. zobowiązany nie wskazał osoby (osób) korzystającej z ww. pojazdu, co uniemożliwiło ustalenie osoby korzystającej z drogi publicznej, a w konsekwencji wystawienie na nią tytułu wykonawczego. Organ egzekucyjny wyjaśnił, że nie może prowadzić postępowania wyjaśniającego, mającego na celu ustalenie podmiotu korzystającego z pojazdu zobowiązanego, gdyż nie pozwalają na to przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.Ustosunkowując się do zarzutu braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, organ egzekucyjny stwierdził, że upomnienie z dnia […] r. Nr […] zostało doręczone zobowiązanemu w dniu 29 października 2008 r. i nastąpiło to w trybie art. 44 K.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a.Nie zgadzając się z postanowieniem organu egzekucyjnego, K. K. wniósł na nie zażalenie, w którym ponownie podniósł zarzut wystawienia tytułu wykonawczego bez uprzedniego doręczenia upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 u.p.e.a. Wskazał również na naruszenie zasady umożliwienia stronie czynnego udziału w sprawie po myśli art. 10 § 1 K.p.a. oraz na przesłanki, których spełnienie warunkuje przyjęcie, że doręczenie w trybie art. 44 K.p.a. (doręczenie zastępcze) było skuteczne. Zobowiązany podniósł przy tym, że z podkreślenia na zwrotce wynika, iż informacja o przesyłce pocztowej została złożona w skrzynce pocztowej. Tymczasem do lokalu 1/2 przy ul. […] w Sz. nie została przydzielona skrzynka pocztowa, jak również na drzwiach lokalu brak jest skrzynki na korespondencję.Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sz. postanowieniem z dnia […] r., Nr […], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 i art. 44 K.p.a. oraz art. 18, art. 15 § 1 i art. 27 § 1 pkt 9 i § 3 u.p.e.a., utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji, nie znajdując podstaw do jego uchylenia.Uzasadniając swoje stanowisko w sprawie, organ odwoławczy przywołał treść art. 15 § 1 u.p.e.a., regulującego wystawienia upomnienia przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego, oraz art. 27 § 3 u.p.e.a. i wskazał, że w aktach sprawy znajduje się upomnienie Nr […] z dnia […] r., które wysłano na adres zobowiązanego w Sz. przy ul. […]. Wobec tego, że z treści zażalenia wynika, iż strona nadal zamieszkuje pod tym adresem, organ uznał, że zupełnie bezprzedmiotowe są wywody zawarte w zażaleniu oraz zarzutach odnośnie obowiązku powiadamiania o zmianie adresu, w dodatku oparte o przepisy K.p.a., które wobec uregulowania tej materii w art. 36 § 3 u.p.e.a., nie mają w postępowaniu egzekucyjnym zastosowania.Organ odwoławczy stwierdził również, że doręczenie ww. upomnienia zobowiązanemu zostało dokonane prawidłowo – w trybie art. 44 K.p.a. Z koperty, w której znajdowało się upomnienie, oraz dokumentu potwierdzenia odbioru przesyłki wynika bowiem, że w dniu 15 października 2008 r. doręczyciel przesyłki nie doręczył, zawiadomienie o pozostawieniu przesyłki w placówce pocztowej Sz. 12 umieścił w skrzynce pocztowej, zaś w dniu 23 października 2008 r. przesyłkę "awizowano powtórnie" i w dniu 30 października 2008 r. zwrócono ją wierzycielowi. Organ wskazał przy tym, że, zgodnie z art. 44 § 4 K.p.a., skutek doręczenia przesyłki zobowiązanemu nastąpił z upływem ostatniego dnia okresu, na jaki została ona złożona w urzędzie pocztowym, tj. w dniu 29 października 2008 r. Tym samym wierzyciel nieprawidłowo wskazał w tytule wykonawczym, że upomnienie zostało doręczone w dniu 30 października 2008 r. Okoliczność ta nie wpływa jednakże na ustalenie, że upomnienie przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego zostało skutecznie doręczone zobowiązanemu.Ponadto Kolegium odniosło się do zarzutu strony, że zawiadomienie o pozostawieniu przesyłki w urzędzie pocztowym nie mogło zostać pozostawione w skrzynce pocztowej, gdyż do lokalu 1/2 przy ul. […] w Sz. nie została przydzielona skrzynka pocztowa, jak również na drzwiach lokalu brak jest skrzynki na korespondencję. W ocenie organu, twierdzenie to nie zasługiwało na uwzględnienie, gdyż jako spóźnione nie mogło być przedmiotem rozpatrzenia przez organ nadzoru. Twierdzenie o braku skrzynki pocztowej stanowiło bowiem uzupełnienie zarzutu braku uprzedniego doręczenia upomnienia o nową podstawę faktyczną, co było na tym etapie postępowania bezskuteczne. Organ zauważył także, że w aktach sprawy znajdują się dowody "awizowania" trzech innych przesyłek adresowanych do zobowiązanego, co do których każdorazowo, z powodu nieobecności adresata, zawiadomienie o pozostawieniu przesyłki w urzędzie pocztowym, według adnotacji doręczycieli było umieszczane w skrzynce pocztowej adresata, a strona odbierała na podstawie zawiadomienia przesyłki w urzędzie pocztowym.K. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sz., zarzucając temu aktowi naruszenie zasad wynikających z art. 44 K.p.a., przez uznanie doręczenia upomnienia dokonanego w trybie zastępczym, jako doręczenia skutecznego; oraz nieustosunkowanie się przez Kolegium do kwestii doręczenia upomnienia.W obszernym uzasadnieniu, skarżący, powołując się na szereg orzeczeń sądów administracyjnych, przedstawił swoją argumentację na poparcie powyższych zarzutów. Podniósł on również, że przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego nie doręczono mu skutecznie upomnienia. Zawiadomienie o pozostawieniu przesyłki zawierającej upomnienie w urzędzie pocztowym nie zostało umieszczone w skrzynce, ponieważ adresat taką nie dysponuje. W sytuacji tej nie wiadomo, jak działał doręczający. Brak skrzynki pocztowej dla lokalu 1/2 jest do sprawdzenia we właściwym urzędzie pocztowym, a także wśród mieszkańców ul. […], gdzie nie wszyscy lokatorzy dysponują skrzynkami pocztowymi. Zasada stosowaną przez doręczyciela jest, ze pozostawia on informację o przesyłce na wycieraczce. Sytuacja taka powoduje, że nie zawsze informacja o nadejściu przesyłki ma szansę trafić do adresata.Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sz. w podpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie i podtrzymało swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym akcie.Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę administracji publicznej przez badanie zgodności zaskarżonych decyzji i postanowień z prawem. W wyniku takiej kontroli decyzja lub postanowienie mogą zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a"-"c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej zwanej: P.p.s.a.).W następstwie kontroli zaskarżonego aktu Sąd stwierdził, że skarga jest nieuzasadniona, nie ma bowiem podstaw do uznania, że postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sz. jest niezgodne z prawem.Jak wynika z okoliczności rozpoznawanej sprawy, niniejsze postępowanie egzekucyjne zostało zainicjowane z urzędu wystawieniem przez wierzyciela – Prezydenta Miasta Sz., będącego jednocześnie organem egzekucyjnym, tytułu wykonawczego obejmującego należności z tytułu opłaty dodatkowej za nieopłacony postój w strefie płatnego parkowania, w okresie od 9 lutego 2004 r. do 10 sierpnia 2006 r., którego odpis doręczono w dniu 13 lipca 2009 r. K. K.Korzystając z przysługującego uprawnienia do wniesienia zarzutów, w terminie 7 dni od dnia doręczenia odpisu tytułu wykonawczego, K. K., powołując się na okoliczności wskazane w art. 33 pkt 4 i 7 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.), dalej zwanej: u.p.e.a., podniósł zarzut błędu co do osoby zobowiązanego oraz braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 u.p.e.a. Na etapie zażalenia na postanowienie organu egzekucyjnego, skarżący ograniczył swoje zarzuty jedynie do okoliczności, o której mowa w art. 33 pkt 7 u.p.e.a.Zgodnie z przepisem art. 34 § 1 u.p.e.a., zarzuty organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 pkt 1-5, wypowiedź wierzyciela jest dla organu wiążąca. W rozpatrywanej sprawie kompetencje organu egzekucyjnego i wierzyciela wykonuje Prezydent Miasta Sz., a zatem bezspornym jest, że bezprzedmiotowym było wydawanie przez ten organ dwóch odrębnych postanowień w zakresie zgłoszonych zarzutów, a więc zarówno tych w oparciu o art. 34 § 1 jak i art. 34 § 1a u.p.e.a. Tożsamość personalna wierzyciela i organu egzekucyjnego czyni bowiem bezprzedmiotowym wyodrębnienie wierzyciela w toku postępowania egzekucyjnego w administracji (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 lipca 2009 r., sygn. akt II FSK 400/08, Lex nr 549015).W rozpoznawanej sprawie poza sporem pozostaje, że będąca przedmiotem egzekucji kwota pieniężna […] zł stanowi (wraz z kosztami upomnienia) konsekwencję stwierdzenia przez powołanych do tego inspektorów SPP braku poniesienia w 3 przypadkach opłaty za parkowanie samochodu osobowego […] o nr rej. […] w okresie od 9 lutego 2004 r. do 10 sierpnia 2006 r. w strefie płatnego parkowania. Istotę sporu stanowi natomiast to, czy przed wszczęciem egzekucji prawidłowo doręczono mu upomnienie, spełniając tym samym warunek określony w art. 15 § 1 u.p.e.a. Jak bowiem wynika z treści skargi, skarżący kwestionuje bowiem nie tylko możliwość doręczania upomnień w sposób zastępczy, lecz także to, że doręczenia upomnienia z dnia […] r. Nr […] odpowiadało wymogom wynikającym z art. 44 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej zwanej: K.p.a.Ustosunkowując się do powyższego, stwierdzić należy, że stanowisko skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie.Zgodnie z art. 15 § 1 u.p.e.a., egzekucja administracyjna może być wszczęta, jeżeli wierzyciel, po upływie terminu do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, przesłał mu upomnienie z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego, chyba że przepisy szczególne inaczej stanowią. Postępowanie egzekucyjne może być wszczęte dopiero po upływie 7 dni od dnia doręczenia upomnienia.Z przytoczonego przepisu wynika, że dla prawidłowego wszczęcia postępowania egzekucyjnego istotny jest dzień doręczenia upomnienia. Fakt doręczenia upomnienia musi być zatem bezsporny.W ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie uregulowano w sposób odrębny instytucji doręczania pism. Stąd, zgodnie z art. 18 u.p.e.a., w postępowaniu egzekucyjnym odpowiednie zastosowanie mają przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, o których mowa w Rozdziale 8 K.p.a., w tym regulujące kwestie doręczeń zarówno w sposób standardowy (do rąk adresata – art. 42 K.p.a.), jak i zastępczy (za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi – 43 K.p.a.; doręczenie fikcyjne – art. 44 K.p.a.) (por.: Z. Leoński [w:] R. Hauser, Z. Leoński, A. Skoczylas, Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, Wydawnictwo C.H. BECK, Warszawa 2008, ss. 72-74).W rozpoznawanej sprawie, skarżony organ uznał, że upomnienie z dnia […] r. zostało doręczone skarżącemu w dniu 29 października 2008 r. na zasadach określonych w art. 44 K.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. Stanowisku temu nie sposób odmówić słuszności.Wskazać należy, że stosownie do art. 44 § 1 K.p.a. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i art. 43 k.p.a. poczta przechowuje pismo przez okres czternastu dni w swojej placówce pocztowej – w przypadku doręczenia pisma przez pocztę, pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) w przypadku doręczenia pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata (art. 44 § 2 K.p.a.). W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia (art. 44 § 3 K.p.a.) i doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (art. 44 § 4 K.p.a.).Z kserokopii koperty oraz dowodu doręczenia przesyłki (upomnienia) znajdującej się na karcie 4 akt administracyjnych, wynika, że, z powodu nieobecności adresata, po raz pierwszy awizowano przesyłkę w dniu tego 15 października 2008 r., po raz drugi – 23 października 2008 r., oraz że przesyłkę zwrócono organowi egzekucyjnemu w dniu 30 października 2008 r. Z dowodu tego wynika również jednoznacznie, że zawiadomienie wraz z informacją, o której mowa w art. 44 § 2 i § 3 k.p.a. umieszczono w skrzynce pocztowej adresata, a zatem dokument ten zawiera wyraźne wskazanie sposobu działania doręczającego.Wobec powyższego, stwierdzić należy, że Kolegium zasadnie przyjęło, iż upomnienie zostało prawidłowo doręczone skarżącemu w dniu 29 października 2008 r., w opisanym powyżej trybie zastępczym, oraz że zaistniała przesłanka do wszczęcia egzekucji administracyjnej, o której mowa w art. 15 § 1 u.p.e.a. Jednocześnie wskazania wymaga, że, wbrew stanowisku skargi, skarżony organ w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia w sposób wystarczający odniósł się do kwestii prawidłowości dokonanego doręczenia.Ponadto, zdaniem Sądu, na powyższą ocenę prawidłowości doręczenia przedmiotowego upomnienia nie mogły wpłynąć niczym nie udokumentowane twierdzenia skarżącego, że adresat nie posiada oddawczej skrzynki pocztowej oraz że zawiadomienia o przesyłkach doręczyciel pozostawia na wycieraczce (nie wiadomo, czyjej i gdzie położonej). O ile bowiem skarżący nie dysponowałby faktycznie taką skrzynką, to najbardziej naturalnym miejscem (obowiązkiem doręczyciela wynikającym z art. 44 § 2 K.p.a.) byłoby umieszczenie zawiadomienia na drzwiach mieszkania adresata. Doręczyciel jednak, jako miejsce pozostawienia zawiadomienia o przesyłce – zarówno zawierającej upomnienie, jak i innych zawierających pisma organów obu instancji – wyraźnie wskazywał skrzynkę pocztową.Domniemania prawdziwości danych zawartych na kopercie i zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki zawierającej przedmiotowe upomnienie, nie mógł obalić także, dopuszczony przez Sąd w trybie art. 106 § 3 P.p.s.a. (w analogicznej do rozpoznawanej sprawie skarżącego o sygn. akt I SA/Sz 288/10), dowód w postaci pisma Poczty Polskiej S.A. Centrum Pocztowe z dnia 19 sierpnia 2010 r., w którym wskazano, że adresat K. K. z ul. […] nie posiada skrzynki pocztowej oddawczej. Dokument ten potwierdza bowiem wyłącznie stan na dzień jego sporządzenia, w żaden natomiast sposób nie wyjaśnia, jak kształtowała się sytuacja posiadania przez skarżącego skrzynki pocztowej w czasie, gdy doręczyciel podejmował próby doręczenia przedmiotowej przesyłki.Reasumując, zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, a nieuzasadniona skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 P.p.s.a.