Co mamy zrobić w przypadku wniesienia przez dłużnika zarzutów do nakazu zapłaty? Dłużnicy wynajmują od nas lokal na prowadzenie działalności gospodarczej. Jest to spółka jawna. Podaliśmy ich do sądu za długi powstałe z tytułu opłat za czynsz itp.
Czy mieliśmy prawo podać nie spółkę jawną, ale każdego z dłużników z osobna? Nakaz zapłaty jest wystawiony na wspólników spółki jawnej, a nie na spółkę jawną? Co mamy zrobić w przypadku, gdy jest to nie prawne, gdy pozwanym powinna być sp.j. Czy wystarczy w odpowiedzi na zarzuty zaznaczyć, iż stroną ma być spółka jawna?
Odpowiedź prawnika:
Zakładam, że umowa najmu została zawarta pomiędzy Państwem a spółką, a nie którymś ze wspólników.
Przede wszystkim, należy zaznaczyć, że tak skonstruowane przez Państwa powództwo jest formalnie prawidłowe – za zobowiązania spółki jawnej odpowiadają solidarnie zarówno spółka jak i jej wspólnicy (art. 22 § 2 kodeksu spółek handlowych), co oznacza, że za długi spółki wierzyciel może pozywać (w zależności od swojej woli):
1)tylko spółkę lub
2)tylko wspólników (wszystkich lub tylko niektórych) lub
3)zarówno spółkę jak i wspólników (wszystkich lub tylko niektórych).
Oczywiście, z punktu widzenia wierzyciela najkorzystniejsze jest pozwanie solidarnie jednym pozwem zarówno spółki jak i wszystkich wspólników, gdyż wówczas uzyskuje się najszerszą możliwość zaspokojenia (zarówno z majątku spółki jak i z majątków indywidualnych każdego ze wspólników).
Ponadto, wskazać należy na dodatkową trudność, jaką jest tzw. subsydiarność odpowiedzialności wspólników – art. 31 k.s.h. stanowi, iż wierzyciel spółki może prowadzić egzekucję z majątku spółki tylko wtedy, gdy egzekucja z majątku spółki okaże się bezskuteczna. Aby wykazać bezskuteczność egzekucji nie jest konieczne przedstawienie postanowienia o umorzeniu egzekucji przeciwko spółce; wystarczy wykazanie, że majątek spółki nie wystarczy na zaspokojenie wierzytelności. Zgodnie z art. 31 § 2 k.s.h. nie ma przeszkód do wniesienia powództwa przeciwko wspólnikowi zanim egzekucja z majątku spółki okaże się bezskuteczna.
Zalecenia co do dalszego postępowanie zależą zatem od tego, z którego majątku będzie można wyegzekwować należność:
1)Jeżeli spółka nie ma majątku wystarczającego do zaspokojenia długu (i da się to wykazać w postępowaniu), natomiast wspólnicy mają majątek – należy dalej prowadzić proces w obecnym kształcie, wykazując, że majątek spółki nie wystarczy do zaspokojenia wierzytelności, uzyskać wyrok przeciwko wspólnikom i wnieść o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko wspólnikom.
2)Jeżeli spółka ma majątek wystarczający na zaspokojenie wierzytelności (lub nie mają Państwo informacji w tym zakresie) – radziłbym wycofać pozew przeciwko wspólnikom (jest to możliwe bez zgody pozwanego aż do rozpoczęcia rozprawy), a następnie wnieść nowy pozew – tym razem solidarnie przeciwko zarówno spółce jak i wszystkim wspólnikom; po uzyskaniu wyroku na spółkę można zaspokoić się z jej majątku, a gdyby okazało się, że spółka nie ma jednak wystarczających środków – zawsze można uzyskać klauzulę wykonalności przeciwko wspólnikom (na podstawie art. 7781 kodeksu postępowania cywilnego), wykazując w postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności bezskuteczność egzekucji przeciwko spółce.