Czy można uznać za zawartą umowę, gdy jej tekst oryginalny został przesłany przez Zamawiającego do Wykonawcy, ten zaś po jej podpisaniu przesłał za pomocą faxu ostatnią stronę tej umowy Zamawiającemu


Odpowiedź prawnika:

Z podanego stanu faktycznego wynika, że Zamawiający przesłał podpisany przez siebie oryginał umowy do osoby Wykonawcy. Oświadczenie woli Zamawiającego stanowiło w tym przypadku ofertę złożoną Wykonawcy. Wykonawca odpowiedział na ową ofertę twierdząco przesyłając swoje oświadczenie woli na ostatniej stronie przesłanej mu umowy. Czy takie zachowanie się stron można uznać za złożenie oświadczeń woli o zawarciu umowy ? Art. 60 kodeksu cywilnego zakłada, iż oświadczeniem woli jest każde zachowanie się osoby, które ujawnia wolę tej osoby w sposób dostateczny. W tym wypadku należy się więc zastanowić nad tym jakie znaczenie należy nadać podpisowi umieszczonemu przez Wykonawcę na przesłanej za pomocą faxu ostatniej stronie umowy. Myślę, że w tym przypadku takie zachowanie przemawia za wolą zawarcia umowy przez Wykonawcę i tak należy to rozumieć. Podpis Wykonawcy został umieszczony na oryginale umowy, zapewne obok podpisu Zamawiającego, nastąpiło to na ostatniej stronie umowy, a więc pod treścią umowy, co wskazuje na jej akceptację jako całości. Ponadto w przesłanym dokumencie nie znajduje się zastrzeżenie, dotyczące choćby jednego z warunków umowy przesłanej. Takie zastrzeżenie pełniłoby rolę kontroferty i wymagałoby pozytywnej odpowiedzi Zamawiającego. Można wreszcie wziąć pod uwagę jeszcze dwie kwestie, o których nie znajdujemy informacji w podanym stanie faktycznym. Pierwszą z nich jest to, czy Zamawiający wymagał od Wykonawcy jakiegoś ściśle określonego zachowania się, traktując to jako oświadczenie woli o zawarciu (np. odesłania oryginału umowy z podpisem, albo jakimś dodatkowym oświadczeniem). Drugą kwestią, która mogłaby dodatkowo wesprzeć tezę o woli zawarcia umowy (ale jej brak tego nie wyklucza) jest sposób zachowania się stron po zawarciu umowy ( np. inne oświadczenia woli stron, z których wynika, iż uznają się związane zawartą umową, nawet gdy zostały złożone ustnie ).Forma zawartej umowy jest pisemna. Przesądzają o tym podpisy złożone przez obie strony na wspólnym dokumencie jakim jest oryginał umowy.
Wydaje się więc, że umowę należy uznać za zawartą. Warto jednak dodać, że jeśli ustawa przewiduje pod rygorem nieważności jakąś formę szczególną (inną niż forma pisemna) brak wskazanej w ustawie formy będzie przyczyną nieważności czynności prawnej dokonanej.