Odpowiedź prawnika:
Na podstawie rozporządzenia z dnia 7 maja 1996 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania premii gwarancyjnej, a także jej zwrotu oraz trybu rozliczeń z bankami z tytułu refundacji wypłaconych premii (Dz.U.96.57.259 z późniejszymi zmianami) przez premie gwarancyjną rozumie się premie od wkładów oszczędnościowych na budownictwo mieszkaniowe, zgromadzonych na rachunkach bankowych, których imiennymi dowodami są książeczki mieszkaniowe wystawione do dnia 23 października 1990 r. Należy stwierdzić, iż jak to wynika z treści art.3 ust. 1 tego rozporządzenia premia jest udzielana na wniosek właściciela książeczki mieszkaniowej złożony w związku z:
1) uzyskaniem spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego lub prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
2) nabyciem, w drodze zakupu lub zamiany, własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3) nabyciem, w drodze zakupu lub zamiany, własności lokalu mieszkalnego, stanowiącego odrębną nieruchomość, lub domu jednorodzinnego,
4) przystąpieniem do użytkowania wybudowanego własnego domu jednorodzinnego na warunkach określonych odrębnymi przepisami,
5) uzyskaniem własności domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego w budynku wielorodzinnym, stanowiącego przedmiot odrębnej własności, w związku z wykonaniem umowy zobowiązującej właściciela gruntu do wybudowania na tym gruncie domu jednorodzinnego lub budynku mieszkalnego bądź w związku budową budynku wielorodzinnego na gruncie stanowiącym własność właściciela książeczki mieszkaniowej,
6) uzyskaniem własności lokalu mieszkalnego powstałego w drodze przebudowy, nadbudowy lub rozbudowy budynku mieszkalnego bądź pomieszczeń niemieszkalnych,
7) zadysponowaniem wkładem oszczędnościowym na książeczce mieszkaniowej na spłatę kredytu, o którym mowa w art. 7, 8 lub 11 ustawy z dnia 30 listopada 1995 r. o pomocy państwa w spłacie niektórych kredytów mieszkaniowych, refundacji bankom wypłaconych premii gwarancyjnych oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. z 1996 r. Nr 5, poz. 32 i Nr 106, poz. 496 oraz z 1997 r. Nr 80, poz. 508 i Nr 103, poz. 652), w tym na spłatę zadłużenia z tytułu przejściowego wykupienia odsetek od kredytu wraz z ich oprocentowaniem
8) zawarciem umowy najmu lokalu mieszkalnego w budynku wielorodzinnym, którego budowa była finansowana przy udziale kredytu zaciągniętego w Banku Gospodarstwa Krajowego ze środków Krajowego Funduszu Mieszkaniowego,
9) rozpoczęciem, najpóźniej do dnia 30 września 1998 r., remontu lub odbudowy domu jednorodzinnego albo lokalu mieszkalnego w budynku wielorodzinnym, uszkodzonego lub zniszczonego w wyniku powodzi, która miała miejsce w lipcu 1997 r.
Nie stwarza uprawnień do premii przebudowa, rozbudowa, nadbudowa lub modernizacja budynku mieszkalnego, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w ust. 1 pkt 6.
Premię oblicza i wypłaca bank przy likwidacji książeczki mieszkaniowej, pod warunkiem, że jej właściciel wystąpi z wnioskiem, nie później niż w terminie 90 dni od dnia zajścia zdarzenia określonych powyżej (czyli od punktu 1 do 9). Należy o tym pamietać.
§ 4. 1. Na wniosek właściciela książeczki mieszkaniowej premia może być, z zastrzeżeniem ust. 2, przekazana wskazanemu inwestorowi (np. spółdzielnia mieszkaniowa) po udokumentowaniu odpowiednio:
1) wniesienia co najmniej 60% wymaganego przez spółdzielnię mieszkaniową wkładu budowlanego lub mieszkaniowego,
2) zaawansowania budowy własnego domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego w domu jednorodzinnym, w wysokości co najmniej 20% jego wartości kosztorysowej,
3) wpłacenie co najmniej 60% wartości kosztorysowej lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego, budowanych na warunkach, o których mowa w § 3 ust. 1 pkt 5,
4) zaawansowania przebudowy, nadbudowy lub rozbudowy, o których mowa w § 3 ust. 1 pkt 6, w wysokości co najmniej 60% jej wartości kosztorysowej.
Warunkiem udzielenia premii na zasadach, o których mowa w ust. 1, jest złożenie przez właściciela książeczki mieszkaniowej pisemnego zobowiązania do zwrócenia, za pośrednictwem banku, uzyskanej premii w terminie 30 dni od daty wycofania wniesionych środków na wymagany przez spółdzielnię wkład lub na sfinansowanie kosztów budowy, a po upływie tego terminu – wraz z odsetkami ustawowymi.
Stopień sfinansowania budowy, o którym mowa w ust. 1, jest ustalany na dzień złożenia wniosku przez bank, który może żądać w tym celu przedstawienia pisemnego zaświadczenia inwestora lub innych dokumentów potwierdzających wymagane zaawansowanie budowy. Zaświadczenie powinno być wystawione nie wcześniej niż 30 dni przed dniem złożenia wniosku.