Czy pracodawca może dokonywać potrąceń z wynagrodzenia za pracę bez zgody pracownika


Odpowiedź prawnika:

Na podstawie art. 87 kodeksu pracy z wynagrodzenia za pracę po odliczeniu zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych podlegają potrąceniu następujące należności (za zgodą pracownika lub bez jego zgody): 1) sumy egzekwowane na mocy tytułów wykonawczych na zaspokojenie świadczeń alimentacyjnych – do wysokości trzech piątych wynagrodzenia, 2) sumy egzekwowane na mocy tytułów wykonawczych na pokrycie należności innych niż świadczenia alimentacyjne (nie więcej niż połowa wynagrodzenia), 3) zaliczki pieniężne udzielone pracownikowi (nie więcej niż połowa wynagrodzenia), A także kary pieniężne, jakie może także stosować pracodawca wobec pracownika za nieprzestrzeganie przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy lub przepisów przeciwpożarowych, opuszczenie pracy bez usprawiedliwienia, stawienie się do pracy w stanie nietrzeźwości lub spożywanie alkoholu w czasie pracy. Kara pieniężna za jedno przekroczenie, jak i za każdy dzień nie usprawiedliwionej nieobecności w pracy, nie może być wyższa od jednodniowego wynagrodzenia pracownika, a łącznie kary pieniężne nie mogą przewyższać dziesiątej części wynagrodzenia przypadającego pracownikowi do wypłaty, po dokonaniu potrąceń, o których wyżej mowa. Potrącenia sum egzekwowanych na mocy tytułów wykonawczych na pokrycie należności innych niż świadczenia alimentacyjne oraz udzielonych pracownikowi zaliczek pieniężnych, nie mogą w przekraczać połowy wynagrodzenia, a łącznie z potrąceniami sum egzekwowanych na mocy tytułów wykonawczych na zaspokojenie świadczeń alimentacyjnych trzech piątych wynagrodzenia. Nagroda z zakładowego funduszu nagród oraz należności przysługujące pracownikom z tytułu udziału w zysku lub w nadwyżce bilansowej podlegają egzekucji na zaspokojenie świadczeń alimentacyjnych w pełnej wysokości. Na podstawie § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 6 grudnia 1977 roku w sprawie kwot wynagrodzenia za pracę wolnych od potrąceń z innych tytułów niż świadczenia alimentacyjne wolne są od potrąceń wynagrodzenia za pracę w następującej wysokości: najniższego wynagrodzenia za pracę przysługującego pracownikom zatrudnionym w pełnym wymiarze czasu pracy (760 zł brutto), po odliczeniu zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych – przy potrąceniu sum egzekwowanych na mocy tytułów wykonawczych na pokrycie należności innych niż świadczenia alimentacyjne, 75 proc. najniższego wynagrodzenia za pracę – przy potrącaniu zaliczek pieniężnych udzielonych pracownikowi, 90 proc. najniższego wynagrodzenia za pracę – przy potrącaniu kar pieniężnych. Jeżeli pracownik jest zatrudniony w niepełnym wymiarze czasu pracy, przedstawione kwoty ulegają zmniejszeniu proporcjonalnie do wymiaru czasu pracy. Przy potrącaniu sum egzekwowanych na mocy tytułów wykonawczych na pokrycie należności innych niż świadczenia alimentacyjne, wynagrodzenie pracownika zatrudnionego u kilku pracodawców podlega zsumowaniu w celu określenia kwoty wolnej od potrąceń. Należy jednak pamiętać o tym, że z wynagrodzenia za pracę odlicza się ponadto w pełnej wysokości kwoty wypłacone w poprzednim terminie płatności za okres nieobecności w pracy, za który pracownik nie zachowuje prawa do wynagrodzenia.