10-cio letni syn stanie wkrótce przed sadem, ponieważ uderzył koleżankę z klasy. Jakie prawo przysługuje nam??? Czy ja jako matka mam obowiązek doprowadzić dziecko do sadu? Jakie prawa przysługują dziecku i jego rodzicom w postępowaniu przed sądem rodzinnym?

Odpowiedź prawnika:

Ustawa z dnia 26 października 1982 r. o postępowaniu w sprawach nieletnich (Dz. U. z 1982 Nr 35 poz. 228), reguluje w sposób szczegółowy tryb postępowania oraz prawa i obowiązki stron postępowania. Stanowi ona w art. 30 § 1 pkt 2, iż stroną obok nieletniego są także rodzice. Powinni oni zostać poinformowani o wszczęciu postępowania (art. 23 § 1) i z tego powodu przysługuje im prawo przeglądania akt sprawy po uzyskaniu zezwolenia sądu (art. 36 § 2 ustawy). Jedynie nieletniemu może zakazać sąd wykonywania tego uprawnienia, jeżeli przemawiają za tym względy wychowawcze (art. 30 § 3 ustawy). Zgodnie z przepisami kodeksu postępowania cywilnego, które stosuje się odpowiednio w tym postępowaniu, strona może złożyć wniosek o ustanowienie jej obrońcy o ile wcześniej uzyskała zwolnienie od kosztów sądowych (w tym celu należy złożyć odpowiednio umotywowany wniosek, iż strona nie jest w stanie ponieść kosztów procesu bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny; oświadczenie powinno obejmować dokładne dane o stanie rodzinnym, majątku i dochodach) (art. 117 § 1 k.p.c.). Jeżeli jednak sprawa ma być rozpatrzona nieletniego trybie poprawczym to nieletni musi mieć obligatoryjnie obrońcę (art. 49 ustawy). Przesłuchania nieletniego może dokonać Policja, a w wyjątkowych przypadkach także organ administracji państwowej. Przesłuchanie takie powinno odbyć się w obecności rodziców, opiekuna lub obrońcy (art. 39 ustawy). Nadzór nad tą czynnością sprawuje sąd rodzinny, do którego można skierować zażalenie, jeżeli zostały naruszone prawa nieletniego czy też jego rodziców. Obecność nieletniego i jego obrońcy jest obligatoryjna jedynie w postępowaniu poprawczym (art. 51 § 2 ustawy), w pozostałych przypadkach jedynie wtedy, gdy zostanie wezwany przez sąd.