Jestem jedyna spadkobierczynią po zmarłych rodzicach. Chciałam się dowiedzieć jakie kroki mam poczynić aby uregulować to prawie tzn. czy zakładać sprawę w sądzie, czy u notariusza, czy po okresie sześciu miesięcy spadek z mocy prawa przechodzi na mnie. Czy będę płacić podatek od spadku? Nadmieniam, iż jest to grunt plus dom mieszkalny.

Odpowiedź prawnika:

Droga do prawnego uregulowania przyjęcia spadku wiedzie przez oświadczenie o przyjęciu spadku bądź wprost bądź z dobrodziejstwem inwentarza, a następnie przez sądowe stwierdzenie nabycia spadku.
Oświadczenie o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku może być złożone w ciągu 6 miesięcy od dnia, w którym dowiedziała się Pani o tytule swego powołania (art. 1015 § 1 kodeksu cywilnego). Jeśli nie złoży Pani oświadczenie w tym terminie będzie to jednoznaczne z prostym przyjęciem spadku. Wyjątki od tej zasady przewidziane w § 2 art. 1015 kodeksu cywilnego obejmują osoby nie mające pełnej zdolności do czynności prawnych, albo osoby co do których istnieje podstawa do jej całkowitego ubezwłasnowolnienia, albo osoba prawna. Powyższa grupa podmiotów w braku oświadczenie w 6 miesięcznym terminie przyjmuje spadek z dobrodziejstwem inwentarza.
Do Pani oceny należy czy warto przyjąć spadek z dobrodziejstwem inwentarza czy wprost tzn. wraz ze wszystkimi ewentualnymi długami za które odpowiada spadkobierca całym swoim majątkiem. Ważną kwestią jest, ze przyjęcie spadku z dobrodziejstwem inwentarza choć ograniczające odpowiedzialności za długi spadkowe do wartości stanu czynnego spadku ustalonego w spisie inwentarza, rodzi dodatkowe koszty związane z czynnością spisu inwentarza przez komornika. Mając na uwadze powyższe należy ocenić indywidualnie sytuację i jeśli jest Pani pewna, że spadek nie jest obciążony żadnymi długami proponuję przyjąć spadek wprost.
Oświadczenie o prostym przyjęciu spadku lub z dobrodziejstwem inwentarza może być złożone przed notariuszem lub w sądzie rejonowym, w którego okręgu znajduje się miejsce zamieszkania lub pobytu składającego oświadczenie. Notariusz lub sąd prześle niezwłocznie oświadczenie, wraz z załącznikiem, do sądu spadku (art. 640 § 1 kodeksu postępowania cywilnego). Powyższe oświadczenie może Pani złożyć również do sądu spadku w toku postępowania o stwierdzenie praw do spadku. Oświadczenie o przyjęciu spadku powinno zawierać imię i nazwisko spadkodawcy, datę i miejsce jego śmierci oraz miejsce jego ostatniego zamieszkania, tytuł powołania do spadku, treść złożonego oświadczenia. Powinno ono zawierać również wymienienie wszelkich wiadomych składającemu oświadczenie osób należących do kręgu spadkobierców ustawowych, jak również wszelkich testamentów, chociażby składający oświadczenie uważał je za nieważne, oraz danych dotyczących treści i miejsca przechowania testamentów. Przy oświadczeniu powinna Pani złożyć wypis aktu zgonu, spadkodawcy. Powyższe oświadczenie można złożyć również ustanie w takim wypadku sporządza się protokół z tej czynności.
Oświadczenie o przyjęciu spadku podlega opłacie w wysokości 50 zł (art. 49 ust. 1 pkt 4 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. 2005, Nr 167, poz. 1398).
Następnie powinna Pani złożyć wniosek o stwierdzenie nabycia spadku. Wniosek ten składa się do sądu spadku, którym jest sąd ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy(art. 628 kodeksu postępowania cywilnego). Wniosek ten powinien spełniać warunki stawiane w art. 511 kodeksu postępowania cywilnego, a więc warunki właściwe dla pozwu oczywiście stosowane odpowiednio. Jako wnioskodawca powinna Pani wskazać osobę spadkodawcy, podając jego imię i nazwisko, datę zgonu i miejsce ostatniego zamieszkania. Wniosek o stwierdzenie nabycia spadku zostanie rozpatrzony przez sąd na rozprawie. Podlega on opłacie w wysokości 50 zł (art. 49 ust. 1 pkt 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. 2005, Nr 167, poz. 1398).
Niestety będzie Pani musiała dodatkowo ponieść koszty związane z podatkiem od spadku. Szczegółowo wysokość podatku reguluje ustawa z dnia 28 lipca 1983r. o podatku od spadków i darowizn (Dz.U.04, Nr 142, poz. 1514). Obowiązek podatkowy powstanie z chwilą przyjęcia przez Panią spadku.

AP